Số nhảy theo chồng (cut and stack) là gì
Số nhảy là số in tăng dần, mỗi vé, phiếu hoặc tem mang một số khác nhau. Số nhảy theo chồng (cut and stack) là cách xếp số sao cho mỗi vị trí trên tờ mang một dải số liên tục: xén cả xấp xong, từng chồng đã đúng thứ tự, chỉ việc đặt các chồng nối nhau.
Khi in vé, phiếu thu hoặc tem đánh số, mỗi tờ có nhiều con, bạn có hai cách đánh số. Lựa chọn quyết định thành phẩm sau khi xén ra đúng thứ tự hay phải sắp xếp lại bằng tay.

Đánh số theo tờ
Cách mặc định. Tờ 1 mang số 1 đến 4, tờ 2 mang 5 đến 8, và cứ thế. Đơn giản, hợp khi mỗi tờ là một đơn vị giữ nguyên, ví dụ cuốn dán theo tờ.
Vướng ở chỗ: xén chồng tờ thành vé rời xong, vé cùng vị trí có số nhảy cách quãng (1, 5, 9…), nên phải sắp xếp lại.
Đánh số theo chồng (cut and stack)
Mỗi vị trí trên tờ mang một dải số liên tục. In xong, xén cả chồng tờ rồi xếp các chồng vị trí nối nhau thì số chạy liền mạch.
Ví dụ. 8 vé, mỗi tờ 4 vé, nên cần 2 tờ. Theo chồng, đếm vị trí và tờ từ 1 như trong bảng, số in ở vị trí p trên tờ s là (p − 1) × (số tờ) + s. Ví dụ vị trí 2 trên tờ 1: (2 − 1) × 2 + 1 = 3.
| Vị trí 1 | Vị trí 2 | Vị trí 3 | Vị trí 4 | |
|---|---|---|---|---|
| Tờ 1 | 1 | 3 | 5 | 7 |
| Tờ 2 | 2 | 4 | 6 | 8 |
Xén chồng một lần: vị trí 1 cho chồng 1, 2; vị trí 2 cho 3, 4; và tiếp tục. Xếp các chồng theo thứ tự là được dải 1 đến 8.
Đơn thực tế 1000 vé, 4 vé mỗi tờ, tức 250 tờ: tờ 1 mang 1, 251, 501, 751 và tờ 250 mang 250, 500, 750, 1000.
Theo tờ hay theo chồng, so sánh
| Theo tờ | Theo chồng | |
|---|---|---|
| Số trên tờ 1 (1000 vé, 4 con) | 1, 2, 3, 4 | 1, 251, 501, 751 |
| Thứ tự sau khi xén | Mỗi chồng vị trí nhảy 4 số | Mỗi chồng vị trí liên tục |
| Sắp xếp bằng tay | Cần nếu vé rời | Không, chỉ cần xếp các chồng nối nhau |
| In lại tờ hỏng | Dễ, một tờ chứa 4 số liền nhau | Dễ, một tờ chứa một số của mỗi chồng |
| Hợp với | Cuốn dán theo tờ, bản in thử | Cuốn vé, hoá đơn, phiếu giảm giá, tem |
Khi số lượng không chia hết
Đơn thật hiếm khi tròn. Lấy 1000 vé, mỗi tờ 6 vé. Chiều dài chồng là 1000 ÷ 6 làm tròn lên = 167 tờ. Vị trí 1 đến 5 mỗi vị trí mang 167 số (1 đến 167, 168 đến 334, và tiếp tục tới 835). Vị trí 6 mang phần còn lại, 836 đến 1000, tức 165 số. Ở hai tờ cuối, vị trí 6 để trống.
Đây là quy tắc quan trọng: dải số không bao giờ bị cắt ngắn và không có số trùng. Bạn nhận đủ mọi vé đã đặt, cộng vài ô trống có thể bỏ đi. Đừng "sửa" chỗ trống bằng cách dời số, vì các chồng sẽ không còn liên tục.
Xén theo từng lô
Máy xén chỉ xén được chồng giấy cao có giới hạn trong một lần, thường khoảng 8 đến 10 cm giấy. 250 tờ giấy 80 g/m² dày khoảng 2,5 cm, xén một lần được, nhưng 1000 tờ bìa thì không. Chia chồng thành lô (tờ 1 đến 300, 301 đến 600…), xén từng lô, rồi với mỗi vị trí xếp các phần theo đúng thứ tự lô. Đánh dấu bút lên cạnh chồng giấy trước khi xén để không lẫn lô.
Số trên vé và cuống vé
Vé bốc thăm và phiếu thu thường in một số hai lần: một ở phần khách giữ, một ở cuống. Đặt cùng một trường số ở cả hai chỗ trong thiết kế. Vì hai chỗ lấy từ cùng một bản ghi nên luôn khớp nhau, dù đánh số theo tờ hay theo chồng.
Kiểm trước khi in hết
- Chỉ in tờ đầu và tờ cuối.
- Kiểm tờ đầu bắt đầu bằng số 1 (hoặc số bắt đầu của bạn) ở vị trí 1.
- Kiểm tờ cuối kết thúc bằng số cuối, và chỗ trống (nếu có) chỉ nằm ở cuối.
- Kiểm định dạng số: số 0 đứng đầu (0001), tiền tố (A-001) và cỡ chữ trên vé nhỏ nhất.
Khi nào dùng cách nào
- Theo chồng cho cuốn vé, hoá đơn, phiếu giảm giá, mọi đơn xén cả chồng và muốn giữ vé đúng thứ tự.
- Theo tờ khi mỗi tờ in ra vẫn để nguyên, hoặc bạn vẫn sắp xếp tay.
Nếu nhiều dải số chung một tờ nhưng cần số tờ khác nhau, dải ngắn hơn để trống vị trí của nó ở các tờ thừa, nên số không bao giờ trùng.
Trong Trimto
Tạo dải số ở bảng dữ liệu (xem đánh số nhảy, dữ liệu Excel), rồi ở bước bình trang chọn Thứ tự số nhảy: Theo tờ hoặc Theo chồng. Trimto tự tính dải số của từng vị trí, kể cả khi một tờ có nhiều dải khác nhau. Với đơn vé xem đánh số vé bốc thăm, và tính trước số con trên tờ bằng máy tính số con trên tờ.
Nguồn tham khảo
- Adobe, Data merge in InDesign: nguồn dữ liệu gồm các bản ghi điền vào bố cục, cùng ý tưởng với dải số của Trimto.
- Wikipedia, Paper cutter: máy xén cắt cả chồng giấy trong một nhát.